VIDEO HOẠT ĐỘNG

Tôi đi bầu cử

Chúng ta vẫn khống chế được dịch

Hướng dẫn các bước rửa tay đúng cách phòng chống dịch bệnh

Tư vấn chăm sóc người bệnh tăng huyết áp, đái tháo đường tại nhà

Bảo vệ cột sống trẻ em mùa COVID-19

Tổng hợp giải đáp của bác sĩ chương trình Livestream số 50

1. Bệnh nhân nữ 28 tuổi, một tháng nay có đi bơi thường xuyên, nhưng từ khi bơi hai vai đau mỏi đến giờ chưa khỏi, nhiều khi không với tay ra sau được, vậy có phải bị giãn dây chằng không và nên xử lý như thế nào? Đã có dán miếng dán và vẫn đi bơi đều, khi đau quá mới nghỉ.
🔹 Bác sĩ Phùng Cao Cường : Khớp vai là khớp có tầm vận động lớn nhất trong cơ thể, nó có cấu tạo rất đặc biệt, vì cấu tạo đặc biệt đó nó vận động được rộng lớn như thế nên nó rất lỏng lẻo, nếu nó chắc chắn quá thì sẽ không vận động được thoải mái. Tất cả bộ phẩn trên cơ thể người, tay mình đều có thể chạm và đều có thể sờ đến được. Đó là nhờ sự cơ động của khớp vai. Khớp vai hay gặp những tổn thương đối với người chơi những môn thể thao đưa tay quá đầu, nên bơi lội là một môn thể thao dễ gặp tổn thương khớp vai. Khi bạn đi bơi đến giao đoạn đưa tay ra sau không được thì chứng tỏ bạn đã gặp tổn thương hay gặp nhất khi bơi lội đó là viêm gân cơ chóp xoay. Tôi thấy bạn bị viêm khớp do quả tải vì bạn chơi quá sức, vì bạn có nói khi nghỉ ngơi thì hết đau mà chơi lại thì đau lại. Vậy khi khớp bị quá tải nguyên tắc đầu tiên bạn phải giảm tải cho nó, bạn giảm tải bằng cách nghỉ ngơi lâu hơn để nó hồi phục trở lại, thường những tổn thương đó theo tôi bạn nên nghỉ 2-3 tuần. Thứ hai bạn nên xem lại cường độ bơi lội của mình, nếu sau khi chơi bạn cảm thấy mỏi một xíu nhưng sáng hôm sau bạn hoàn toàn không đau có thể chơi lại tiếp tục với cường độ như thế chứng tỏ bạn đã chơi đúng cường độ với sức của mình; nếu bạn chơi mà không thấy mỏi sáng hôm sau thấy hoàn toàn bình thường có nghĩa bạn đang chơi dưới sức của mình, bạn có thể tăng cường độ lên một xíu; còn ngược lại bạn chơi cường độ mạnh đến sáng hôm sau bạn cảm thấy nhức mỏi giống như bây giờ thì nên giảm cường độ chơi lại. Cái quan trọng nhất bạn nên lắng nghe cơ thể của mình nói, nếu chơi mà cảm thấy đau khó chịu chứng tỏ cơ thể có vấn đề, mình phải xem lại tất cả các yếu tố trong quá trình chơi, kiểm tra lại việc chơi trong thời tiết nào, kỹ thuật đúng hay chưa, bạn đã khởi động kỹ hay chưa, bạn chơi trong môi trường nước có tốt hay không, giờ chơi của bạn hợp lý so với sinh lý của bạn hay chưa. Cảm ơn bạn đã lắng nghe!

🔹 Bác sĩ Ngọc Huyền : Đối với những chấn thương liên quan đến tập luyện, cần chú ý trong giai đoạn viêm đau nhức cần hạn chế những thực phẩm chứa nhiều dầu mỡ, thức nhanh vì trong đó chứa nhiều chất gây viêm, tăng thêm cảm giác đau. Bên cạnh đó hạn chế tối đa các chất kích thích ví dụ như rượu bia thuốc lá, cà phê,... Về dinh dưỡng có nhiều thực phẩm chứa omega 3 (cá biển, cá thu, cá ngừ,…), hoặc thực phẩm chức năng chứa omega 3, hỗ trợ quá trình giảm viêm giảm đau qua nhiều công trình nghiên cứu.

2. Nam 33 tuổi chơi đá banh bị đau gối, nghỉ được hơn 1 tháng đến nay thì chân đi bình thường nhưng co gối khớp kêu rộp rộp, và vận động mạnh như chạy lên cầu thang thì hơi đau nhẹ. Không biết tình trạng này là sao thưa bác sỹ?
🔹 Bác sĩ Phùng Cao Cường : Đa phần mọi người nghe tiếng rộp rộp thì đều nghĩ là thoái hóa khớp nhưng tôi nghĩ thì không phải như vậy. Sẽ có những vấn đề như sau, cơ thể không phải có khớp gối không mà có tất cả các khớp đều là sự tiếp xúc các đầu xương với nhau, và trong quá trình vận động khớp đó có các thành phần liên quan như dây chằng, bao khớp, hệ thống sụn và dịch khớp bôi trơn cho các khớp, tất cả thành phần đều liên quan tới quá trình vận động. Khi có tiếng kêu rộp rộp, đã có thành phần nào đó có vấn đề, có một sự cản trở cơ học sinh ra trong quá trình vận động khớp. Bạn 33 tuổi nếu bị thoái hóa khớp thì hơi sớm, nó sẽ có nguyên nhân như này. Nguyên nhân thường gặp nhất là dịch khớp tiết không đủ dẫn đến có tiếng kêu trong khớp. Dịch của khớp có tác dụng cung cấp các chất dinh dưỡng nuôi các thành phần khác trong khớp như dây chằng sụn khớp, các thành phần được nuôi dưỡng qua thẩm thấu, thứ hai là bôi trơn. Hoặc chất lượng của dịch khớp không tốt, chế độ bôi trơn không tốt thì vận động không êm gây ra tiếng kêu.
Yếu tố thứ 2 là không may bạn bị tổn thương một thành phần sụn trong khớp đó là sụn chêm hoặc sụn khớp. Khi gặp tổn thương đó khớp của bạn không được trơn không được bằng phẳng, các cử động không ma sát lên nhau gây ra tiếng kêu.
Yếu tố thứ 3 do các nếp hoạt mạc, bao khớp dày cản trở quá trình vận động trong khớp khi bạn vận động
Yếu tố thứ 4 do một số vận động gây ra ép quá mức các thành phần trong khớp, nhưng tiếng kêu là “lách tách” trong khớp.
Tuy nhiên nếu bạn thường xuyên gặp tiếng kêu “rộp rộp lụp khụp”, mình xin hỏi là bạn có uống đủ nước hay không? Vì khi sinh hoạt, chơi thể thao mà không uống đủ nước gây ra nước trong khớp không được cung cấp đủ tốt. Thứ 2 là tình trạng lạm dụng rượu bia nhiều sẽ gây mất nước thêm, lạm dụng nhiều sẽ gây ra tiếng kêu đó.
Bạn 33 tuổi, nếu đau không phải vì yếu tố chấn thương thì bạn nên xem lại chế độ ăn uống dinh dưỡng, sinh hoạt của bạn.

3. Nhờ bác sỹ Huyền tư vấn cho những người đam mê thể thao một chế độ dinh dưỡng hợp lý để tự bảo vệ sức khỏe của mình.
 Bác sĩ Ngọc Huyền: Không chỉ những người chơi thể thao mà những người bình thường muốn cơ thể mình có sức khỏe tốt để tham gia hoạt động hàng ngày thì chúng ta cần tuân thủ nguyên tắc cố gắng duy trì năng lượng hàng ngày phù hợp với nhu cầu của cơ thể, không thể cơ thể quá thừa cân hoặc thiếu cân. Hãy đa dạng nhiều thực phẩm trong bữa ăn hàng ngày càng tốt, vì càng đa dạng càng thu nhiều vitamin khoáng chất cho cơ thể từ thiên nhiên, từ đấy hỗ trợ tăng cường miễn dịch. Bên cạnh đó cơ thể không thể thiếu nước, phải duy trì lượng nước để quá trình trao đổi chất trong cơ thể diễn ra trơn tru thì cơ xương khớp sẽ hoạt động được trơn tru. Có công thức tính lượng nước là lấy số cân nặng x 40ml sẽ ra được lượng nước cơ thể cần. Và không được lạm dụng chất kích thích quá nhiều.

4.Bệnh nhân Lâm hỏi trực tiếp trên livestream: Việc bổ sung năng lượng để bảo trì chân, và em phải điều chỉnh dinh dưỡng như nào để tránh sẹo lồi ạ?
🔹 Bác sỹ Ngọc Huyền: Sau khi phẫu thuật, tùy cơ địa mỗi người, cơ địa sẹo lồi sẽ hình thành sẹo lồi, khó cải thiện, chỉ sau khi điều trị xong chúng ta bôi những sản phẩm hỗ trợ tránh sẹo lồi. Nếu sẹo lồi mất thẩm mỹ thì có thể đến chuyên gia da liễu để được trải nghiệm các biện pháp xử lý tránh sẹo lồi. Còn với cơ địa không sẹo lồi, theo dân gian nên kiêng rau muống xôi thịt bò nhưng thực tế chưa có bằng chứng chứng minh. Trước mắt bạn chưa cần kiêng nhiều thực phẩm gì.
Còn về duy trì năng lượng, về nhà bạn cứ duy trì nhu cầu bình thường hàng ngày đủ 3 bữa chính và bữa phụ có thể ưu tiên sử dụng sản phẩm như trái cây rau củ,… Lựa chọn các thực phẩm, thực phẩm chức năng chứa nhiều collagen, vitamin C, vì collagen là một trong những cấu trúc chính của dây chằng, nhưng cũng không nên lạm dụng. Nhiều người suy nghĩ sau phẫu thuật phải ăn thật nhiều để bù lại năng lượng dẫn đến tình trạng thừa cân. Nếu cân nặng tăng quá mức sẽ ảnh hưởng tới dây chằng, dẫn tới nguy cơ bệnh tái phát, nên bạn không nên để cơ thể bị thừa cân.

5. Làm thế nào để đề phòng chấn thương thể thao?
🔹 Bác sĩ Phùng Cao Cường: Muốn đề phòng chấn thương thể thao thì mình cần hiểu nguyên nhân gây ra chấn thương thể thao, từ đó dựa vào các nguyên nhân để tránh.
Nguyên nhân đầu tiên là khởi động không kỹ trước khi chơi thể thao. Có 3 yếu tố là khởi động đúng thời gian, đúng vị trí, đúng kỹ thuật thuộc môn thể thao mình chơi, và thể lực tốt tâm lý vững trước khi chơi. Nếu thể lực không tốt, tâm lý chưa vững, nhất là những bạn sau điều trị chưa hồi phục hoàn toàn đã quay lại chơi thể thao chắc chắn nguy cơ chấn thương lại rất cao, khi đó độ linh hoạt và phản xạ kém.
Một yếu tố quan trọng là kỹ thuật người chơi, nên tập kỹ thuật tốt trước khi chơi.
Tiếp theo là phụ thuốc yếu tố thời tiết, môi trường. Nếu thời tiết tốt, không khí mát mẻ thì sẽ ít bị tổn thương hơn. Ngược lại thời tiết quá nóng sẽ dễ bị mất nước điện giải, dễ đột quỵ còn thời tiết quá lạnh sẽ dễ bị chuột rút.
Tiếp theo là trang thiết bị phục vụ cho người chơi, ví dụ chạy bộ phải có đôi giày thoải mái phù hợp, đá bóng trên sân nhân tạo khác sân cỏ thường,… chưa kể quần áo trang phục bảo hộ khác đi kèm, tập gym cũng cần đồ bảo hộ.
Ngoài ra, một số người còn chơi theo phong trào, có nghĩa là chơi cố chơi ráng, (ví dụ 1 người bình thường chơi 1-2 trận nhưng hôm nay cố chơi 3 trận, đến trận thứ 3 thì sức khỏe các bạn đã kém đi, độ linh hoạt bớt lại, cơ thể yếu dần khó tránh những tai nạn và dễ thấn thương)